Punjab records 36 percent less monsoon rainfall

…9 ਫੀਸਦੀ ਹੈ। ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, 1 ਜੂਨ ਤੋਂ 31 ਅਗਸਤ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ 230.5 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਮੀਂਹ ਪਿਆ, ਜਦਕਿ ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਆਮ ਵਰਖਾ 362.1 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਡਾ. ਮ੍ਰਿਤਿਉਂਜਯ ਮਹਾਪਾਤਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਜੂਨ, ਜੁਲਾਈ ਅਤੇ ਅਗਸਤ ਲਗਾਤਾਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਮੀਂਹ ਪਿਆ ਹੈ। ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਪਏ ਘੱਟ ਮੀਂਹ ਦਾ ਖੇਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੂਬੇ 'ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਾਰ ਮਾੜੇ ਮੌਨਸੂਨ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਰਹੇ ਹਨ। ਪੰਜਾਬ ਸਣੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮੌਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਕਿੰਨਾ ਮੀਂਹ ਪਿਆ ? ਮੌਸਮ ਵਿਭਾਗ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ…

…ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਰ ਮੀਂਹ ਘੱਟ ਪੈਣ ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਬਾਰੇ ਦੱਸਦੇ ਹੋਏ ਪੰਜਾਬ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਰਿਸਚਰ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋਏ ਸਾਬਕਾ ਵਧੀਕ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਡਾ. ਜੀਐੱਸ ਹੀਰਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ " ਇਹ ਐਲ ਨੀਨੋ ਦਾ ਸਾਲ ਹੈ, ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਸਾਗਰ ਤੋਂ ਗਰਮ ਹਵਾਵਾਂ ਚੱਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਗਰਮੀ ਵੀ ਇਸ ਸਾਲ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।" "ਪਾਣੀ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਮੌਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਮੀਂਹ ਘੱਟ ਪੈਣਾ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਤਾਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਵਾਟਰ ਟੇਬਲ ਤਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਦੇਖਣਯੋਗ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮੌਨਸੂਨ ਦੌਰਾਨ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਮੀਂਹ ਪੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ…

…ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਅਸਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਡਾ. ਦਵਿੰਦਰ ਸ਼ਰਮਾ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਕਿਸਾਨ ਹੁਣ ਆਪਣੀ ਜ਼ਮੀਨ ਵੀ ਵੇਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮੌਸਮੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਕਰਕੇ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਕਰਕੇ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਬੇਭਰੋਸਗੀ ਦਾ ਕੋਈ ਠੋਸ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲ ਰਿਹਾ। ਅਨੁਮਾਨ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਐਲ ਨੀਨੋ ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਭਿਆਨਕ ਐਲ ਨੀਨੋ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ 2027 ਤੱਕ ਵੀ ਜਾਏਗਾ। ਇਸ ਲਈ ਅੱਗੇ ਦੀ ਵੀ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਰੱਖਣੀ ਪਵੇਗੀ।" "ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨ ਆਪਣੇ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਕੁਝ ਖਾਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ,ਇਸ ਲਈ ਚੰਗੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵੇਲੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ…